Tư duy khởi nghiệp thật sự là gì?
Khi start-up, quá trình lên ý tưởng cho đến lúc bắt tay thực hiện hẳn là không thể tránh khỏi những thử thách, khó khăn. Tư duy khởi nghiệp giúp các bạn có đủ kiến thức năng lực và khả năng giải quyết các vấn đề phát sinh trong hành trình này.
Về cơ bản, tư duy khởi nghiệp bao gồm những hoạt động của cảm giác, tinh thần, khơi dậy nhận thức về quá trình khởi nghiệp. Từ đó, dễ dàng xác định được giải pháp phát huy điểm mạnh và cải thiện điểm yếu của mô hình start-up cũng như bản thân người lãnh đạo.
Tư duy trong học, tập làm việc và đời sống thường nhật đã là vấn đề quan trọng vô cùng, chính vì vậy, tư duy start-up lại còn đóng vai trò to lớn hơn gấp bội phần. Nếu không có óc tư duy nhạy bén, minh mẫn thì không thể thành công trong hành trình hiện thực hóa ý tưởng khởi nghiệp.
Chia sẻ chi tiết top 10 tư duy khởi nghiệp cần có của một nhà lãnh đạo tài ba
Ý tưởng kinh doanh đang lóe lên và bạn muốn hiện thực hóa nó? Hãy theo dõi bài viết sau đây để tìm hiểu về top 10+ tư duy khởi nghiệp phù hợp, đúng đắn và có giá trị của nhà lãnh đạo tài ba.
1. Khởi nghiệp phải song hành với đam mê
Tư duy khởi nghiệp thành công chính là start-up phải song hành với đam mê. Các doanh nhân thành đạt đất Việt định nghĩa ‘’đam mê’’ đơn giản là thứ mà bạn khát khao được thực hiện, có thể duy trì trong thời gian dài mà không cảm thấy chán nản. Khi bạn có đam mê với ý tưởng kinh doanh của mình, bạn sẽ có động lực, sự tận tụy và sự kiên nhẫn cần thiết để vượt qua những thách thức và khó khăn trong quá trình khởi nghiệp.
Là dân ‘’tay ngang’’ khi dấn thân vào ngành thời trang nhưng Dương Minh Tiến đã chứng minh cho chúng ta thấy đam mê có thể làm nên tất cả. Start-up với vai trò là một nhà thiết kế đơn thuần, xưởng sản xuất hàng thời trang thiết kế mang tên DMT-F-Factory do Minh Tiến thành lập hiện đang là đối tác quen của nhiều nhãn hàng nổi tiếng. Trong thời gian gần đây, Tiến tiếp tục thử sức với vai trò mới khi trình làng thương hiệu thời trang “Déjà vu”.’
2. Đừng nghĩ khởi nghiệp là điều gì quá xa vời
Tư duy khởi nghiệp quan trọng thường bị các bạn trẻ lãng quên: đừng nghĩ rằng start-up là điều gì đó quá lớn lao và xa vời mà ý tưởng khởi nghiệp bắt nguồn từ những điều bé nhỏ xung quanh mình. Các bạn trẻ hãy bắt đầu start-up từ những điều đơn giản gắn liền với đời sống hằng ngày, từ chuyện ăn uống, ngủ nghỉ, học tập, làm việc cho đến bất kỳ vấn đề gì trong cuộc sống thường nhật.
Trong Tiếng Nhật, thuật ngữ ‘’Kaizen’’ chính là cải tiến liên tục. Đây được xem là một phương pháp kinh doanh bất bại đối với người Nhật, họ muốn truyền tải rằng bất kỳ dịch vụ, sản phẩm nào cũng cần được cải tiến, thay đổi hình thức, mẫu mã, công năng, dịch vụ… để hướng đến sự hoàn thiện. Nhu cầu cải tiến thường nhật này chính là gợi ý hữu ích cho các start-up.
Trên thực tế, có rất nhiều dự án start-up bắt nguồn từ chính nhu cầu thường nhật với khát khao cải tiếng chất lượng dịch vụ, sản phẩm tốt hơn trong kinh doanh, sản xuất như: dùng giải pháp công nghệ tiên tiến để bán hàng, tiết kiệm năng lượng, chăm sóc khách hàng, cho đến những giải pháp sử dụng trí tuệ nhân tạo… Hay các mô hình chuyên về phát triển bền vững, tái chế đã mang đến bức tranh đầy màu sắc của cộng đồng start-up Việt Nam.
3. Nguồn vốn không phải là yếu tố then chốt trong start-up
Để start-up thành công, các bạn nên thay đổi tư duy khởi nghiệp, thay vì áp lực về nguồn vốn, hãy trau dồi năng lực của bản thân. Nhiều bạn trẻ bắt tay vào start-up thường áp lực về nguồn vốn nhưng nó không hẳn là yếu tố quyết định. Để giải quyết vấn đề vốn, các bạn thể tận dụng được nhiều nguồn khác nhau như: vay mượn bố mẹ, anh chị em, bạn bè thân thiết, hay thậm chí là kêu gọi vốn đầu tư trên chương trình Shark Tank..
Ngoài ra, trường đại học được xem là quỹ đầu tư lớn nhất cho các bạn trẻ trong hành trình khởi nghiệp, và nhà đầu tư không ai khác chính là các giáo sư, tiến sĩ, thầy cô trên giảng đường đại học.. Đây chính là nơi ươm mầm ý tưởng, cung cấp kiến thức và chắp cánh ước mơ cho các bạn trẻ vươn ra thế giới bao la ngoài kia.
Chính vì vậy, các trường đại học hiện nay chủ trương bổ sung những kỹ năng, kiến thức về quản lý kinh tế, start-up cho sinh viên ngay từ năm nhất đại học. Đồng thời, tích cực phát triển hệ sinh thái khởi nghiệp bằng cách kết nối với các bên cần nguồn lực và kết nối đa dạng ngành nghề trong lĩnh vực đào tạo.
4. Mô hình start-up phải mang đến giá trị cho cộng đồng
Hiện nay, start-up hướng đến cộng đồng là một xu thế tất yếu. Có thể nói, bản chất của start-up sáng tạo, đổi mới là phục vụ cộng đồng tạo ra các giá trị bền vững và gia tăng cho xã hội, cho nước nhà. Kinh tế là yếu tố quan trọng để tồn tại lâu dài và nhân rộng quy mô, nhưng giải quyết vấn đề cấp bách trong xã hội mới là đích đến của một start-up trong thời đại này.
Một trong những dự án start-up đã làm được điều này chính Save Your Ocean bởi chị Hương - Giáo viên Tiếng Anh tại trường tiểu học nông thôn. Dự án được ra đời để cung cấp các trạm tiếp nước và bình chứa nước an toàn. Với chiếc bình nước này, khi đi du lịch, bạn chỉ cần đến một trạm cấp nước và chạm nắp của bình nhẹ vào vòi nước thì nước sẽ chảy ra và mỗi lần lấy nước như vậy chỉ tốn 2.000 đồng. Giá này quả thật rẻ hơn rất nhiều so với việc mua một chai nước suối ở các hàng quán.
Tính đến thời điểm hiện tại, Save Your Ocean đã sở hữu hơn 1.000 trạm cấp nước thông minh tại các địa điểm du lịch ở TP.HCM, Hà Nội,... Chị Hương cho biết mục tiêu của dự án start-up này là hợp tác với các đơn vị, công ty du lịch lắp đặt 10.000 trạm cấp nước trên toàn thế giới. Theo đó, cho đến năm 2023, có thể giảm thiểu hơn 100 triệu chai nhựa.
5. Làm thuê có mục đích trước khi start-up
Đối với những bạn trẻ đang phân vân giữa hai luồng ý kiến ‘’làm thuê’’ hay ‘’startup’’ thì tư duy khởi nghiệp thực tế nhất là ‘’làm thuê có mục đích’’. Trên thực tế, start-up được ví như con dao hai lưỡi cho những người trẻ mang trong mình đầy tham vọng. Nhiều người bắt tay vào khởi nghiệp ngay khi nhận thấy vô vàn cơ hội tiềm năng, nhưng lại trầy da tróc vảy trong hành trình hiện thực hóa chúng. Đằng sau ánh hào quang trong các buổi networking, Shark Tank, đó là chuỗi ngày tăng ca ‘’không lương’’ miệt mài, căng thẳng về tài chính, tiến độ, dòng tiền, đau đầu về các bài toán chưa từng giải qua về vận hành, đầu ra, nhân sự,...
Nếu thiếu kinh nghiệm, vừa thử vừa sửa, vừa học vừa làm, gồng gánh quá nhiều vai trò sẽ khiến bạn gục ngã, mất động lực trước khi về đích. Cách tốt nhất rút ngắn hành trình chạm đến thành công là làm thuê để tích lũy kinh nghiệm. Khi đã có kinh nghiệm đảm đương các vai trò vận hành tương tự tại các hệ thống, tập đoàn chuyên nghiệp, khâu điều hành và quản lý sẽ phần nào bớt khó khăn hơn.
6. Hãy học cách bán hàng hiệu quả
Lời khuyên lớn nhất dành cho những ai đang ấp ủ kế hoạch hiện thực hóa giấc mơ start-up và trở thành doanh nhân thành đạt là ‘’hãy học cách bán hàng hiệu quả’’. Nguyên nhân chính là vì rất nhiều nhà sáng lập vốn có xuất phát điểm từ công việc kỹ sư hoặc chỉ có nền tảng phát triển sản phẩm phẩm chứ hoàn toàn không có kinh nghiệm bán hàng.
Do đó, trước khi bắt tay vào khởi nghiệp, hãy dành ra một vài tháng để thông thạo tất cả kỹ năng bán hàng. Bán hàng thời đại 4.0 không đơn thuần là rao bán sản phẩm mà nó là cả một nghệ thuật kết hợp với khoa học: Doanh nghiệp đang bán lợi ích hay đặc tính sản phẩm? Giá trị hay giá cả?
Theo CEO Eric Mosley - Người đã dẫn dắt ‘’kỳ lân’’ Workhuman vượt qua ba cuộc khủng hoảng lớn của thị trường, chỉ đến khi công ty trên đà phát triển và tạo dựng được uy tín, thì bạn mới nên thuê nhân viên kinh doanh để đảm nhận công việc bán hàng. Trước đó, hãy tự mình rèn luyện và trau dồi kỹ năng này, vì đó là cách duy nhất và hiệu quả nhất để thấu hiểu điều gì tốt nhất cho doanh nghiệp của mình.
7. Chọn đúng bạn đồng hành
Tư duy khởi nghiệp chọn đúng đồng đội là yếu tố quan trọng quyết định dự án start-up của bạn có thành công hay không. Dưới đây là một số yếu tố cần xem xét khi lựa chọn đồng đội cho dự án khởi nghiệp của mình:
- Sự chia sẻ tầm nhìn: Đồng đội của bạn nên có tầm nhìn và mục tiêu tương tự. Họ cần hiểu và cam kết với sứ mệnh và giá trị cốt lõi của doanh nghiệp.
- . Kiến thức và kỹ năng: Đồng đội cần có kiến thức và kỹ năng phù hợp với lĩnh vực hoạt động của doanh nghiệp. Họ nên có kinh nghiệm và năng lực cần thiết để đóng góp vào sự thành công của dự án.
- Tính cách và giá trị: Tìm kiếm những người có tính cách phù hợp và giá trị tương đồng với bạn. Điều này giúp tạo ra môi trường làm việc hòa thuận và đồng đều.
- . Đam mê và cam kết: Đồng đội cần có đam mê và cam kết tương đương với bạn đối với dự án. Họ sẽ là người sẵn lòng đồng hành, đưa ra những nỗ lực cần thiết và không dễ bỏ cuộc.
- Sự tin tưởng và trung thực: Xem xét độ tin tưởng và trung thực của đồng đội. Sự tin tưởng và trung thực sẽ tạo nên một môi trường làm việc tốt, giúp bạn và đồng đội xây dựng quan hệ đồng lòng và đoàn kết.
8. Tư duy làm việc khó
Về cơ bản, tư duy làm việc khó là tư duy khởi nghiệp đòi hỏi khả năng suy nghĩ, phân tích và giải quyết các vấn đề phức tạp, đặc biệt là những vấn đề mà người ta thường gặp khó khăn trong việc giải quyết. Đây là một dạng tư duy mà người ta thường sử dụng để đối mặt với các thách thức, khám phá những giải pháp sáng tạo và đưa ra quyết định thông minh dựa trên các tình huống phức tạp.
Ngẫm lại, tư duy này rõ ràng là đi ngược lại với số đông mọi người ngày nay, nhưng quả thật cách làm này mang đến cho chúng ta vô vàng giá trị:
- Khi làm việc khó, bạn sẽ dễ dàng nổi bật và ít bị cạnh tranh
- Làm việc khó, bạn sẽ trở nên trưởng thành hơn
- Làm việc khó mang đến cho bạn cảm giác hào hứng
- Dạy bạn sự kỷ luật
- Tạo được niềm tin vững chắc trong mắt người khác
- Thúc đẩy thăng tiến
Vì vậy, khi muốn start-up, hãy tự hỏi nhu cầu nào trong xã hội đang chưa được giải quyết thỏa đáng. Bên cạnh đó, phải biết ‘’khiến việc dễ thành khó’’ và ngược lại. Khó thành dễ nghĩa là chúng ta không ngại việc khó, giải quyết nó, đưa ra hướng dẫn, cách làm và khiến nó trở nên dễ dàng. Ngược lại, dễ thành khó chính là nâng cao yêu cầu, tiêu chuẩn để cả team cùng nhau phấn đấu, khám phá ra những con đường mới cho mô hình start-up.
9. Không ngại việc thay đổi
Không ngại thay đổi là tư duy khởi nghiệp đúng đắn trong cả xưa và nay. Những người đã và đang trải qua hành trình start-up từ hai bàn tay trắng, từ nỗ lực và tâm huyết đề khẳng định rằng: Tư duy mới hay cũ đều không quá quan trọng. Điều quan trọng là tư duy ấy có phù hợp với bạn hay không. Từ đó, chúng ta đều có thể nhận thức được rằng nếu chỉ mãi nghiêng về một chiều hướng suy nghĩ, ngại thay đổi tư duy sẽ chẳng bao giờ có thể đáp ứng được nhu cầu thực tế.
Trên thực tế, không thể phủ rằng tư duy được hình thành theo từng giai đoạn. Tuy vậy, không phải dự án start-up nào cũng có thể tồn tại và nhân rộng quy mô hay phát triển theo cách mà giai đoạn ấy đang diễn ra. Sẽ có những tư duy dần ‘’đóng mạng nhện’’, vậy tại sao ta lại không thay đổi để có được kết quả tốt hơn và nguồn lợi nhuận lớn hơn?
Một mô hình start-up độc lạ tại Cần Thơ trong mùa dịch là mô hình rửa xe ô tô di động bằng công nghệ tân tiến sử dụng hơi nước nóng của anh Phong. Ý tưởng này chưa từng có tại Cần Thơ vừa tiết kiệm được nước lại giúp loại bỏ các vết bẩn trên xe nhanh chóng mà không cần sử dụng hóa chất làm hại đến môi trường. Công nghệ rửa xe của anh Thanh Phong dần được thị trường biết đến, khẳng định quan điểm của chàng trai 9X ‘’mỗi người phải phát huy điểm mạnh của bản thân, sẵn sàng đương đầu với thử thách, khó khăn và không ngại thất bại.’’
10. Khủng hoảng là chuyện thường tình
Rủi ro là điều khó tránh khỏi trong quá trình khởi nghiệp, vì vậy hãy thay đổi tư duy rằng khủng hoảng chính là bàn đạp dẫn đến thành công. Những rủi ro này cùng với nhiều yếu tố bên ngoài vô tình tạo nên những khủng hoảng cho doanh nghiệp. Dù nhỏ hay lớn cũng phần nào ảnh hưởng đến các bạn start-up. Nếu không biết cách kiểm soát và đối mặt với nó, bạn buộc phải đặt dấu chấm hết cho dự án khởi nghiệp của mình.
Khủng hoảng trong hành trình start-up thường xảy ra trong hai giai đoạn: trước khi bắt đầu (ngăn cản từ việc thiếu vốn, gia đình, thiếu nguồn lực, chính sách pháp lí); trong giai đoạn đầu start-up (khủng hoảng từ đối tác, khách hàng, khủng hoảng kinh tế thị trường, sai hướng đi…).
Chính vì vậy, chỉ cần có tư duy kiểm soát mọi việc thật tốt, vững vàng trong hai đoạn trên thì bạn đã đạt được thành công nhất định trong hành trình khởi nghiệp. Việc còn lại là tiếp tục phát triển ý tưởng, chiến lược, chọn đúng thị trường tiềm năng,...
Ngoài ra, trước khi hợp tác chính thức cùng nhau, hãy thử nghiệm và đánh giá khả năng làm việc của người bạn đồng hành. Có thể bắt đầu với việc làm dự án nhỏ hoặc tham gia vào các hoạt động thử thách để xem xét khả năng hợp tác của cả hai.
Top 10+ tư duy khởi nghiệp được chia sẻ trong bài viết này chính là chìa khóa vàng giúp các start-up có hướng đi đúng đắn và đạt được thành công vang dội. Có tư duy nhanh nhạy, chuẩn xác là yếu tố cần có của một nhà lãnh đạo tài ba.
