Nuôi ong "rót" mật làm giàu
Trước đây, người dân địa phương vẫn có hoạt động nuôi ong lấy mật nhưng chủ yếu được thực hiện với quy mô nhỏ lẻ và mang tính tự phát. Do đó, khi nghề nuôi ong lấy mật mới phát triển, hiệu quả kinh tế đem về không cao.
Trước thực trạng này, vào tháng 4/2021, HTX Sản xuất và tiêu thụ Mật ong Cúc Phương (tại thôn Nga 3, xã Cúc Phương) đã được thành lập với 42 thành viên. Sau khi HTX thành lập đã nhận được sự ủng hộ từ chính quyền địa phương, các hộ nuôi ong trong thôn đã liên kết lại với nhau và hình thành nên chuỗi sản xuất khép kín, giúp nghề ong lấy mật ngày càng phát triển.
Theo Giám đốc Bùi Văn Thuận, HTX hoạt động dựa trên cơ sở các thành viên sẽ góp vốn, góp sức và hợp tác làm ăn đồng thời cùng hỗ trợ nhau trong sản xuất kinh doanh.
Tuy mới thành lập chưa lâu nhưng HTX đã có nhiều hoạt động đạt kết quả khả quan. Hiện nay, mỗi năm HTX thu được trung bình 50.000 lít mật ong, doanh thu ước tính đạt trên 10 tỷ đồng.
"Mỗi hộ trong HTX có thể nuôi từ 50-70 đàn ong, những hộ nuôi nhiều có thể lên đến 100 đàn. Năm 2023, quy mô đàn ong của HTX đã đạt 3.300 đàn, tăng gần 1.000 đàn so với năm trước đó. Trong một năm, nếu điều kiện thời tiết thuận lợi thì có thể khai thác mật ong tới 12 lần. Bình quân mỗi năm một đàn ong cho thu hoạch từ 13-14 lít mật", ông Thuận nói.
Thông thường giá bán mật ong khi chưa được chiết khấu khoảng 380.000 đồng/lít, sau khi chiết khấu còn giá 290.000 đồng/lít. Hầu hết các sản phẩm của HTX vẫn được bán theo phương thức truyền thống là bán trực tiếp cho khách hàng hoặc bán với số lượng lớn cho thương lái.
Ngoài mật ong rừng truyền thống, HTX còn một sản phẩm khác được người tiêu dung ưa chuộng như tỏi đen ngâm mật ong, đu đủ ngâm mật ong. Bên cạnh đó, mật ong rừng Cúc Phương còn được sử dụng trong các sản phẩm làm đẹp như kem dưỡng da, mặt nạ, tinh dầu...
Đưa tinh hoa rừng núi Cố đô vào từng giọt mật
Nằm ở vị trí địa lý đặc thù ở vùng núi huyện Nho Quan, do đó mật ong của HTX đã được nuôi xen kẽ trong môi trường rừng nguyên sinh Cúc Phương. Nhờ được nuôi xen kẽ như vậy đàn ong của HTX luôn có được nguồn thức ăn dồi dào. Đây chính là điều đã khiến cho chất lượng mật ong của hợp tác xã có chất lượng khác biệt so với nơi khác.
Một chủ hộ nuôi ong ở xã Cúc Phương chia sẻ: "Nơi đây được thiên nhiên ưu đãi nên nguồn hoa dồi dào, do đó việc nuôi ong trên rừng Cúc Phương vô cùng thuận lợi. Năm ngoái, tôi đã nuôi 37 đàn, đến năm nay thì phát triển gần 50 đàn".
Mật ong của HTX đã được cấp chứng nhận OCOP 4 sao sao đồng thời vượt qua được nhiều cuộc kiểm định về chất lượng. Ông Bùi Văn Thuận cho biết, trong mật ong của HTX tỷ lệ tổng hợp axit amin vượt trội hẳn so với những địa phương khác. Bên cạnh đó, trong mật ong của HTX hợp chất vi lượng cũng đa dạng hơn.
Ngoài ra, mật ong của HTX cũng có điểm khác biệt so với nơi khác ở chỗ hoạt động thu hoạch không theo vụ cố định mà phụ thuộc vào mùa hoa rừng.
Quy trình khai thác mật ong của HTX diễn ra từ cuối tháng 4 đến tháng 6 âm lịch, có thể thu hoạch được khoảng 10 lần trong thời gian này. Còn khoảng thời gian từ tháng 7 đến tháng 3 năm sau thì năng suất mật ong kém hơn.
"Khi mùa đông đến, vào tháng 11 có thể lấy được 1-2 lần mật, năm nào được thời tiết ủng hộ, không bị rét đậm, rét hại thì có thể lấy được 3 lần. Vào những tháng trái mùa hoa, do ngoài thiên nhiên khan hiếm thức ăn nên người nuôi ong sẽ bổ sung đường và phấn hoa để duy trì đàn ong".
Khi HTX mới thành lập, hầu hết các hộ thành viên vẫn nuôi ong theo phương pháp truyền thống. Nhằm nâng cao chất lượng mật ong ngoài việc hỗ trợ các hộ dân trong xã thành lập HTX thì Liên minh HTX tỉnh Ninh Bình còn hỗ trợ các thành viên sản xuất mật ong theo chế độ khép kín. Nhờ đó mà số hộ nuôi ong trong xã tăng lên, giúp tăng năng suất mật ong và tạo nguồn thu nhập ổn định cho các thành viên trong HTX.
Ứng dụng chuyển đổi số vào hoạt động sản xuất, kinh doanh mật ong
Sau một thời gian đi vào hoạt động với mục tiêu tìm chỗ đứng cho mật ong Cúc Phương trên thị trường thì đối với HTX khó khăn nhất chính là phải ứng dụng chuyển đổi số vào hoạt động sản xuất, kinh doanh mật dong.
Giám đốc Bùi Văn Thuận cho biết, trong quá trình đưa sản phẩm tiếp cận với thị trường HTX đã gặp không ít thách thức. Nguyên nhân chính là do đặc thù các thành viên trong HTX và những người trực tiếp nuôi ong đều là người cao tuổi nên việc ứng dụng công nghệ vào trong sản xuất kinh doanh, quảng bá thương hiệu, đưa sản phẩm lên các sàn thương mại điện tử còn gặp nhiều khó khăn. Tuy đã được địa phương tập huấn, hướng dẫn nhưng vẫn chưa thực hiện được nhuần nhuyễn.
Ban lãnh đạo của HTX cũng đặt mục tiêu trong thời gian tới sẽ nâng cao năng lực của cán bộ, tăng cường các hoạt động quản trị. Ngoài ra, HTX sẽ cố gắng tiếp cận với nhiều kênh bán hàng hơn để sản phẩm có thể nhanh chóng tiếp cận với người tiêu dùng.
Bên cạnh đó, HTX cũng dự tính sẽ gia tăng hoạt động mở rộng liên kết với các hộ nuôi ong địa phương và các huyện trên địa bản tỉnh Ninh Bình, tích cực tham gia các hội nghị, hội chợ để kết nối với người tiêu dùng, thông qua đó tìm kiếm cơ hội để mật ong Cúc Phương đến gần hơn với khách hàng trong và ngoài nước.
Theo Vnbusiness
