Xây dựng mô hình HTX cộng đồng
Thành lập vào tháng 5/2022, Hợp tác xã dược liệu - du lịch Ngọc Linh H80 (HTX Ngọc Linh H80) tại xã Măng Ri, huyện Tu Mơ Rông, tỉnh Kon Tum với 170 thành viên, số vốn thực góp trước ngày ra mắt là hơn 500 triệu đồng. HTX Ngọc Linh H80 tham gia vào hoạt động kinh doanh ở nhiều ngành nghề như dịch vụ liên kết trồng và tiêu thụ nông sản, cung cấp giống cây trồng dược liệu và lâm nghiệp cho bà con, du lịch cộng đồng, sản xuất mặt hàng thủ công mỹ nghệ.
Ban quản trị của HTX với 11 thành viên là người dân tộc thiểu số. Mục tiêu thành lập hợp tác xã là để liên kết các hộ nông dân, trang trại và doanh nghiệp lại với nhau. Trong quá trình đó, HTX sẽ thực hiện cung cấp giống và kỹ thuật canh tác an toàn, sản xuất sạch đến các thành viên, HTX cũng hoạt động kinh doanh theo hình thức đa dịch vụ trong đó có cả nông nghiệp và phi nông nghiệp.
Trong phát triển nông nghiệp, HTX đã tận dụng thế mạnh từ các vườn sâm Ngọc Linh. Hoạt động sản xuất và khai thác giống sâm quý hiếm kết hợp với du lịch giúp thúc đẩy du lịch của địa phương. Nhờ đó tạo ra chuỗi giá trị góp phần thúc đẩy phát triển bền vững cho các sản phẩm nông nghiệp đặc thù của địa phương theo tiêu chuẩn OCOP.
Trên địa bàn xã có các vườn sâm Ngọc Linh và thác nước Y Hai, địa phương cũng xác định rằng đây chính là tiềm năng để phát triển du lịch. Do đó, HTX đã tiến hành tổ chức để các hộ trồng sâm Ngọc Linh chung tay phát triển du lịch.
"HTX Ngọc Linh H80 là mô hình liên kết đầu tiên được thành lập tại Tu Mơ Rông. HTX Ngọc Linh H80 ra đời với mục đích sản xuất, kinh doanh đa dịch vụ, giúp khai thác tiềm năng du lịch sinh thái cộng đồng như trải nghiệm ruộng bậc thang, vườn sâm Ngọc lInh, thác nước Y Hai. Những hoạt động này góp phần nâng cao diện mạo đời sống kinh tế, văn hóa, xã hội của địa phương, nhờ đó giúp cho xã đạt được các tiêu chí về xây dựng nông thôn mới, giúp thu nhập của người dân nơi đây ngày càng ổn định và cải thiện", Chủ tịch UBND xã Măng Ri, ông Dương Đình Chung chia sẻ.
Theo ông Võ Trung Mạnh, chủ tịch UBND huyện Tu Mơ Rông, tại xã Măng Ri cây dược liệu chính là thế mạnh nông nghiệp và người dân cần có một tổ chức hỗ trợ liên kết giúp tiêu thụ cây dược liệu, thông qua đó giúp nâng tầm giá trị cho cây dược liệu địa phương, góp phần tăng thu nhập cho các hộ gia đình. Trong đó, HTX sẽ đóng vai trò hỗ trợ các doanh nghiệp và thành viên liên kết với nhau chứ không phải theo cách mua đi bán lại. Việc phát triển HTX cộng đồng chính là hướng đi đúng đắn giúp tạo công ăn việc làm cho người dân đồng bào thiểu số, góp phần xóa đói giảm nghèo tại địa phương.
Phát triển du lịch địa phương gắn liền với sâm Ngọc Linh
Xã Măng Ri với lợi thế là cảnh quan đẹp, hoang sơ, với nhiều cây dược liệu quý, nơi đây còn có nhiều di tích lịch sử cách mạng cũng là nơi đồng bào Xơ Đăng bảo tồn, lưu giữ được nhiều nét đẹp truyền thống quý báo. Do đó, huyện Tu Rơ Mông cũng xác định ẽ tập trung vào phát triển các loại hình du lịch sinh thái gắn liền với du lịch văn hóa, du lịch cộng đồng kết hợp với du lịch trải nghiệm gắn với cây sâm Ngọc Linh, đây là sản phẩm nông nghiệp điển hình đặc trưng của địa phương.
Chị Y Ai ngụ tại thôn Pu Tá, xã Măng Ri chia sẻ, trong thời gian tới chị và bà con người đồng bào nơi đây sẽ cùng nhau phát triển du lịch cà phê và dược liệu. Tương lai gần, chị sẽ cùng bà con và chính quyền tổ chức phối hợp với các đơn vị tour du lịch để đưa khách đến nơi đây trải nghiệm cà phê, vườn sâm.
Ngoài ra, hoạt động du lịch này sẽ giúp du khách có được những trải nghiệm chân thực và gần gũi nhất. Đồng thời, khi đến nơi đây du khách còn được thưởng thức nhiều đặc sản địa phương như chuột ăn sâm Ngọc Linh, lẩu gà lá sâm, gà nướng... Thông qua những hoạt động này mà du khách có nhiều trải nghiệm, cảm nhận riêng về vùng đất này. chị Y Ai cũng hy vọng rằng, nhờ những hoạt động du lịch này mà ngày càng có nhiều người biết đến nơi đây, góp phần giúp đời sống nơi đây ngày càng nâng cao.
Để tuyên truyền, quảng bá, giúp thu hút đầu tư phát triển du lịch tại địa phương, hàng năm huyện Tu Mơ Rông đã tổ chức phiên chợ sâm Ngọc Linh và nhiều sản phẩm dược liệu khác gắn liền với hoạt động du lịch, quảng bá, thu hút đầu tư đến đây nhiều hơn, tạo điều kiện cho người dân địa phương phát triển kinh tế, khai thác được tiềm năng du lịch nơi đây.
Chủ tịch UBND huyện Tu Mơ Rông cho biết, thông qua 2 lần tổ chức phiên chợ sâm Ngọc Linh kết hợp với du lịch thu hút hơn 8.000 lượt khách đến tham quan, mua sắm và trải nghiệm.
Triển khai dịch vụ liên kết trồng và tiêu thụ nông sản
HTX Ngọc Linh H80 hiện đang chuẩn bị một dự án liên quan đến Chương trình mục tiêu Quốc gia của Phòng khuyến nông huyện và một đề án của Quỹ Thiện Tâm. Dự án này giúp hỗ trợ việc trồng và sản xuất Sâm dây và nhiều loại dược liệu khác cho bà con ở xã Măng Ri và xã Tê Xăng cũng như 45 hộ nghèo và cận nghèo tại địa phương. HTX cũng dự kiến trong năm 2024 sẽ tiến hành xây dựng vùng nguyên liệu rộng 10 hecta.
HTX cũng phối hợp với các thành viên để tiêu thụ sản phẩm. Trong đó có 3 tần Sâm dây, hơn 1 tấn Sơn Tra, 50 lít mật ong, mứt Sâm, Trà sâm túi lọc, Trà Sâm thái lát. Dù hiện tại hoạt động này chưa thu lại lợi nhuận mà chỉ đang phối hợp để bán dùm cho các thành viên nhưng đã góp phần quảng bá sản phẩm và mang đến nhiều lợi ích cho các hộ xã viên.
Theo VoV
